Yeni Varlık Barışı Düzenlemesi

Vergi alanında önemli değişiklikler içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 7582 Sayılı Kanun (“7582 sayılı Kanun”) 04.06.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayınlandı. 7582 sayılı Kanun ile getirilen değişikliklere dair detaylı çalışmamıza bağlantıyı kullanarak erişebilirsiniz.

7582 sayılı Kanun kapsamında getirilen en önemli düzenleme ise yeni varlık barışı düzenlemesidir. Varlık barışı düzenlemesi, 7582 sayılı Kanun’un Resmi Gazete’de yayınlandığı tarih olan 04.06.2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Daha sonrasında ise Gelir İdaresi Başkanlığı (“GİB”) tarafından 04.07.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ (Seri No: 1) (“Tebliğ”) ile konu hakkında ikincil düzenlemeler yapılmış ve uygulamaya dair örnekler ile açıklamalara yer verilmiştir.

Bu yazımız kapsamında yeni varlık barışının kapsamı, varlık barışından kimlerin yararlanabileceği, yararlanma şartları hakkında açıklamalara yer verilecektir.

1 . Varlık Barışı Nedir?

Varlık barışı, gerçek ve tüzel kişilerin yurt dışında veya yurt içinde bulunan ancak kayıt dışı olan para, altın, döviz, menkul kıymet benzeri varlıklarını yasal sisteme dâhil etmelerini sağlayan düzenlemeyi ifade eder. Varlık barışı kapsamında, istisnai haller saklı olmakla beraber, sisteme sonradan dahil edilen varlıkların kaynağı sorgulanmadığı gibi varlıklarla ilgili olarak tarhiyat da yapılamaz. Varlık barışı kapsamında genelde, varlıklar eğer sisteme zamanında sokulup beyan edilseydi alınması gereken vergiden çok daha düşük bir miktarlı vergi alınarak mali sisteme varlıkların dahil edilmesi amaçlanır.

2. Yeni Varlık Barışından Faydalanabilecek Kişiler

7582 sayılı Kanun ile 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’na (“KVK”) eklenen Geçici Madde 19 kapsamında yeni varlık barışışından faydalanabilecek kişiler şu şekildedir:

• Gelir vergisi mükellefleri,
• Kurumlar vergisi mükellefleri,
• Gelir veya kurumlar vergisi yönünden mükellefiyeti bulunmamakla beraber varlık barışının kapsamına giren varlıkların bildirimi yapacak gerçek veya tüzel kişiler.

3. Yeni Varlık Barışının Kapsamında Olan Varlıklar

KVK geçici m. 19/1 uyarınca varlık barışının kapsamına aşağıdaki varlıklar girmektedir:

• Gerçek ve tüzelkişilere ait para, altın, döviz menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları,
• Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının beyanı halinde yeni varlık barışından faydalanılabilir.

4. Yeni Varlık Barışından Faydalanma Şartları

Varlık barışından faydalanmak isteyen gerçek veya tüzel kişilerin yapması gerekenler şu şekildedir:

• Gerçek veya tüzel kişilerce, yurt dışında bulunan; para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının 31.07.2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilmesi gereklidir.
• Yukarıdaki hükme uygun olarak bildirimin yapılmasına müteakip iki ay içerisinde bildirilen varlıkların, Türkiye’deki banka ya da aracı kurumlarda adlarına açılan hesaplara transfer edilmesi veya yurt dışından fiziki olarak getirilenlerin bu hesaplara yatırılması gerekir.
• Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının bildirilmesi için de son tarih, 31.07.2027 tarihidir.
• Yukarıda yer verilen bildirimlerin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu (“VUK”) uyarınca defter tutmakla yükümlü olan mükelleflerce yapılması halinde;
  • Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, bu madde hükümleri uyarınca kanuni defterlerine kaydettikleri kıymetler için pasifte özel fon hesabı açarlar. Bu fon hesabı bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmedikçe işletmeden çekilemez, sermayeye ilave dışında başka bir amaçla kullanılamaz, işletmenin tasfiye edilmesi halinde ise vergilendirilmez.
  • Serbest meslek kazanç defteri ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler, söz konusu kıymetleri defterlerinde ayrıca gösterirler. Bu varlıklar dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaz ve bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmesi koşuluyla vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilir.
• Tebliğ m. 3 uyarınca; varlıkların tek bir bildirim ile bildirilmesi esastır. Yine aynı Tebliğ’in ekinde, bildirim yapılması için hazırlanan belgelere de yer verilmiştir. Bildirimde bulunulduktan sonraki aylarda, bildirime konu edilen varlıkları artırıcı bir bildirimde bulunulmak istenilmesi halinde ise önceki bildirimin düzeltilmesi söz konusu olmayacak, ilave olarak bildirilmek istenilen varlıklar için yeni bir bildirim yapılacaktır.
• Tebliğ m. 6/2 uyarınca; gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayanlar ile mükellefiyeti bulunan ancak VUK uyarınca defter tutma zorunluluğu bulunmayan ve mükellefiyeti bulunmakla birlikte mükellefiyetiyle ilişkilendirilmeksizin yurtiçindeki varlıkları bildirmek isteyen gelir vergisi mükelleflerinin, Türkiye’de bulunan ancak halihazırda banka ve aracı kurumlarda bulunmayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları için bildirimde bulunmaları mümkündür. ak suretiyle Madde hükmünden yararlanabilmeleri mümkündür.
• Tebliğ m. 6/3 uyarınca; şahıs şirketleri ile adi ortaklıkların gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyetinin bulunmadığı ancak bunlar adına stopaj ve katma değer vergisi yönünden mükellefiyet tesis edildiği vurgulanmıştır. Bu kapsamda, şahıs şirketleri ile adi ortaklıklar adına da bildirimde bulunulması mümkün bulunmakta olup, bildirilen varlıklar dolayısıyla şahıs şirketleri ve adi ortaklıklar katma değer vergisi, ortaklar ise gelir veya kurumlar vergisi yönünden vergi incelemesi ve tarhiyat yapılmaması imkanından faydalanabilecektir.
• Tebliğ m. 8 hükmü ise; şirketlerin kanuni temsilcileri, ortakları veya vekilleri adına görünen varlıkların durumunu düzenlemektedir. Anılan maddeye göre;
  • Şirketlerin kanuni temsilcileri, ortakları ya da şirket veya şirketin ortakları adına varlık barışı kapsamına giren varlıkları 006.2026tarihinden önce şirket adına bildirime konu edilerek Türkiye’ye getirir veya,
  • Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılacak bir hesaba transfer eder veya,
  • Türkiye’de bulunan ancak 04.06.2026 tarihi itibarıyla kanuni defter kayıtlarında yer almayan varlıklarının Tebliğde yapılan açıklamalar çerçevesinde şirket adına bildirilmesi halinde varlık barışından faydalanılması mümkündür.
  • Şirket veya şirket ortaklarına ait olduğu halde şirketin kanuni temsilcileri, ortakları veya vekilleri dışındaki kişilerce tasarruf edilen varlıklar, söz konusu hükümleri çerçevesinde şirket adına bildirime konu edilerek varlık barışının kapsamına dahil edilebilir.
  • Ayrıca, gerçek kişilere ait olduğu halde bu kişilerin ortağı veya kanuni temsilcisi oldukları yurt dışındaki şirketlerce tasarruf edilen varlıkların da ilgili gerçek kişiler adına bildirilmesi halinde varlık barışından yararlanılması mümkündür.
• Varlıkların bildirim değeri ise Tebliğ m. 9’da yer alan ölçütlere göre tespit edilecektir.
• Varlık barışından faydalanmak için şu anda son tarih 31.07.2027’dir. Ancak Cumhurbaşkanı, bitim tarihinden itibaren her defasında altı ayı geçmeyen süreler halinde bir yıla kadar uzatmaya yetkili kılınmıştır.

5. Yeni Varlık Barışından Faydalanılması Halinde Vergisel Yükümlülükler

Yeni varlık barışından faydalanılması için ana kural, bildirilen varlıkların banka veya aracı kurumlara yatırılması olduğu için banka ve aracı kurumlar, bildirilen varlıklar üzerinden tahsil ettikleri vergiyi, bildirimi izleyen ayın on beşinci günü akşamına kadar vergi sorumlusu sıfatıyla bir beyanname ile bağlı bulundukları vergi dairesine beyan eder ve aynı sürede öderler. Varlıklar üzerinden alınacak vergi oranı ise şu şekildedir:

• Vergi oranı kural olarak varlıkların değeri üzerinden %5 şeklindedir.
• Bildirilen varlığın vadeli hesaplarda, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında; en az beş yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %0,
• En az dört yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %1,
• En az üç yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %2, en az iki yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %3,
• En az bir yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %4 olarak uygulanır.
• Bildirimin 01.01.2027 ile 31.07.2027 tarihine kadar yapılması halinde bu oranlara yarım puan artırım yapılır. 31.07.2027 tarihinin yetki ile uzatılması halinde ise bu tarihten sonra yapılacak bildirimlerde vergi oranı ilave yarım puan artışla toplamda 1 puan artırımlı olarak uygulanır.
• Ödenen vergi, hiçbir suretle gider yazılamaz ve başka bir vergiden mahsup edilemez. Bildirime konu edilen varlıkların elden çıkarılmasından doğan zararlar, gelir veya kurumlar vergisi uygulaması bakımından gider veya indirim olarak kabul edilmez.

6. Yeni Varlık Barışından Faydalanılması Halinde Vergi İncelemeleri, Cezai Soruşturma Süreçleri ve Diğer İdari Yaptırımların Akıbeti

Varlık barışından faydalanılması halinde ana kural, bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmamasıdır.

• Öncelikle KVK Geçici Madde 19/8 uyarınca, diğer mevzuat uyarınca alınması gereken tedbirler bu düzenlemeden etkilenmez.
• Diğer nedenlerle başlayan vergi incelemeleri ile takdir komisyonu kararları sonucu bulunan matrah farkının madde kapsamında bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespiti ve bildirilen varlık tutarının, bulunan matrah farkına eşit ya da fazla olması durumunda matrah farkına ilişkin tarhiyat yapılmaz.
• Bulunan matrah farkının, bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespitine rağmen söz konusu varlık tutarlarından büyük olması durumunda sadece aradaki fark tutar üzerinden vergi tarhiyatı yapılır.

• Vergi incelemesi veya takdir komisyonu kararları sonucunda bildirime konu edilen varlıklar dışındaki nedenlerle matrah farkı tespit edilmesi durumunda, bu madde kapsamında bildirilen tutarlar, bulunan matrah farkından mahsup edilmeksizin tarhiyat yapılır.
• Varlık barışışından faydalanmak için bildirim yapılmasına rağmen bildirilen varlıkların, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren iki ay içinde Türkiye’ye getirilmemesi veya Türkiye’deki banka ya da aracı kurumlarda açılacak bir hesaba transfer edilmemesi ya da üçüncü fıkra uyarınca bildirildiği halde aynı fıkrada belirtilen sürede banka ya da aracı kurumlara yatırılmaması ile bildirilen tutarlara ilişkin tarh edilen vergilerin süresinde ödenmemesi, taahhütlere uyulmaması ve bu maddede yer alan diğer şartların yerine getirilmemesi hallerinde vergi incelemesi yapılabilir.
• Yapılacak vergi incelemesine ilaveten, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler, vergi ziyaıcezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte tahsil olunur.
• Halihazırda vergi incelemesine başlanılması halinde veya takdir komisyonuna sevk edilen tarihten sonra bu madde kapsamında yapılan bildirim dolayısıyla söz konusu inceleme veya takdir komisyonu kararları sonucunda yapılacak tarhiyatlar için de tarhiyat yapılamayacağına ilişkin hüküm uygulanmaz.

09.07.2026

Hazırlayan:

Av. Doğa Can Altınözlü